تست CVS (راهنمای کامل نمونهبرداری از پرزهای جفتی در دوران بارداری)
نمونهبرداری از پرزهای جفتی یا تست CVS یکی از مهمترین آزمایشهای تشخیصی دوران بارداری است که برای بررسی بیماریهای ژنتیکی و اختلالات کروموزومی جنین انجام میشود.
<strong>تست CVS چیست؟
CVS مخفف عبارت Chorionic Villus Sampling است که در فارسی(نمونهبرداری از پرزهای جفتی) نامیده میشود. در این روش پزشک مقدار بسیار کمی از بافت جفت را برای بررسیهای ژنتیکی نمونه برداری میکند.
از آنجا که سلولهای جفت از نظر ژنتیکی شباهت زیادی به سلولهای جنین دارند، بررسی آنها میتواند اطلاعات دقیقی درباره سلامت ژنتیکی جنین ارائه دهد. برخلاف آمنیوسنتز (نوع دیگری از آزمایش قبل از تولد)، CVS اطلاعاتی در مورد نقص لوله عصبی مانند اسپینا بیفیدا ارائه نمیدهد.
این آزمایش یک تست تشخیصی محسوب میشود؛ یعنی برخلاف غربالگریها که فقط احتمال وجود بیماری را نشان میدهند، CVS میتواند وجود بسیاری از بیماریهای ژنتیکی را با دقت بسیار بالا مشخص کند.
علل انجام تست CVS :
انجام این آزمایش معمولاً در بارداریهایی توصیه میشود که احتمال وجود یک اختلال ژنتیکی بیشتر از حد معمول باشد.
برخی از مهمترین دلایل انجام CVS عبارتاند از:
- نتایج غیرطبیعی آزمایش غربالگری بارداری
- نتیجه پرخطر در آزمایش NIPT
- سن بالای ۳۵ سال مادر
- سابقه خانوادگی بیماریهای ژنتیکی
- تولد فرزند مبتلا به بیماری ژنتیکی در بارداری قبلی
- ناقل بودن پدر و مادر برای بیماریهایی مانند تالاسمی
CVS در چه زمانی انجام میشود؟
یکی از مزیتهای مهم این آزمایش، امکان انجام آن در اوایل بارداری است. معمولاً CVS بین هفته ۱۰ تا ۱۳ بارداری انجام میشود.
تشخیص زودهنگام باعث میشود خانواده و پزشک فرصت بیشتری برای تصمیمگیری و برنامهریزی درمانی داشته باشند.
نحوه انجام تست CVS:
نمونهگیری با کمک سونوگرافی انجام میشود تا پزشک بتواند موقعیت دقیق جفت و جنین را مشاهده کند.
باتوجه به محل قرارگیری جفت، نمونهبرداری به دو روش انجام میشود:
-
روش شکمی (ترانس ابدومینال):
در این روش یک سوزن ظریف از طریق پوست شکم وارد جفت شده و نمونه کوچکی برداشت میشود.
- روش واژینال(ترانس سرویکال):
در برخی موارد پزشک از طریق دهانه رحم و با استفاده از یک لوله باریک به جفت دسترسی پیدا میکند.
کل فرایند معمولاً کمتر از نیم ساعت زمان میبرد.
آیا انجام CVS درد دارد؟
بیشتر مادران درد شدیدی را تجربه نمیکنند. ممکن است هنگام نمونهگیری کمی فشار، ناراحتی یا گرفتگی خفیف مشابه دردهای قاعدگی احساس شود.
این علائم معمولاً کوتاهمدت هستند و ظرف چند ساعت برطرف میشوند.
CVS چه بیماریهایی را تشخیص میدهد؟
این آزمایش میتواند بسیاری از بیماریهای ژنتیکی و اختلالات کروموزومی را شناسایی کند.
از جمله:
- سندرم داون
- سندرم ادواردز
- سندرم پاتو
- تالاسمی
- کمخونی داسی شکل
- فیبروز کیستیک
- برخی بیماریهای ارثی نادر
البته هیچ آزمایشی قادر به تشخیص همه بیماریهای مادرزادی نیست و گاهی به آزمایشها یا سونوگرافیهای تکمیلی نیاز خواهد بود.
مزایای تست CVS:
- تشخیص زودهنگام بیماریها
- دقت بسیار بالا
- امکان بررسی بیماریهای ژنتیکی متعدد
- کاهش نگرانی خانواده در صورت طبیعی بودن نتایج
- کمک به تصمیمگیری آگاهانه در ادامه بارداری
عوارض CVS:
شایعترین عوارض عبارتاند از:
- لکهبینی خفیف
- درد یا گرفتگی شکم
- عفونت (بسیار نادر)
- احتمال سقط جنین پس از CVS پایین است و بسته به شرایط مادر، تجربه پزشک و مرکز درمانی متفاوت است.
خوشبختانه با پیشرفت تجهیزات پزشکی و تجربه پزشکان، احتمال بروز عوارض جدی بسیار کمتر از گذشته شده است.
زنانی که دوقلو یا چندقلو دارند، برای بررسی هر نوزاد نیاز به نمونهبرداری از هر جفت دارند.
مراقبتهای بعد از انجام CVS:
پس از نمونهبرداری بهتر است:
- تا ۲۴ ساعت استراحت نسبی داشته باشید.
- از بلند کردن اجسام سنگین خودداری کنید.
- فعالیتهای شدید ورزشی را چند روز به تعویق بیندازید.
- در صورت خونریزی شدید، تب یا درد شدید فوراً با پزشک تماس بگیرید.
تفاوت CVS و آمنیوسنتز چیست؟
هر دو آزمایش برای بررسی بیماریهای ژنتیکی جنین استفاده میشوند اما تفاوتهایی دارند.
CVS در سهماهه اول بارداری انجام میشود و از بافت جفت نمونهگیری میکند.
آمنیوسنتز معمولاً در هفتههای ۱۵ تا ۲۰ انجام میشود و نمونه از مایع اطراف جنین گرفته میشود.
مزیت اصلی CVS تشخیص زودتر بیماریها است.
به طور کلی:
CVS یکی از دقیقترین روشهای تشخیص پیش از تولد برای بررسی اختلالات کروموزومی و بسیاری از بیماریهای ژنتیکی است. انجام این آزمایش در هفتههای ابتدایی بارداری، امکان تشخیص زودهنگام و تصمیمگیری آگاهانه را برای خانواده و پزشک فراهم میکند.
در صورتی که پزشک انجام این آزمایش را توصیه کرده است، بهتر است پیش از تصمیمگیری تمام سوالات خود را با متخصص زنان و یا مشاور ژنتیک مطرح کنید تا با آگاهی کامل بهترین انتخاب را داشته باشید.
مطالب مشابه:
سونوگرافی آنومالی
تست های تشخیصی در دوران بارداری
سونوگرافی NT یا غربالگری شفافیت نوکال
لکوسیت ها در ادرار
درد تخمدان در دوران بارداری
منابع: mayoclinic, nhs, medlineplus, my.clevelandclinic
